Column column jan glas

Gepubliceerd op 3 februari 2016 | door Webloug

0

’n Blaik en kold ras’ column van Jan Glas

n Blaik en kold ras

Ik herlees de dagbouken van Edmond en Jules de Goncourt, oetgeven ien privé-domein van de Arbeiderspers ien 1985, t het n poar herdrukken had. Ik heb t lezen toun t oetkwam, mor verkocht toun ik weer ais slim geldgebrek haar. Spiet van had. Bouk wer twijdehands aanboden op internet ien ‘nieuwstaat’. Inderdoad nog haildaal geef, ongelezen, mor kwam n ronkende rooklucht vanof. Doar kin ik min tegen sunt ik zulf nait meer rook. Ien koamer hing n slichte meur van vieze, olle rook. Ik heb aal bloadernd t bouk bespoten mit l’Eau d’Issey van Issey Miyake. De geur wordt ien recloames oetstukt as kaalm, krudeg en intens, mit de vrishaid en kracht van n woddervaal. t Het holpen.

Ien september 1861 binnen baaide bruiers aan raais deur Europa. De Nederlandse mannen en vraauwen binnen lèlk, op n visachege menaaier, mit, vanzulf, n vizzehoed. Dat zol kommen deur aal dat wodder. Grof geschetste figuren dij ruzie stoan te moaken op achtergrond van n schilderij van Ostade, n blaik en kold ras. Karakters geduldeg as t wodder ien dat stilstoand en sloapend laand. Oet de schilderijen van Jan Stain moaken de bruiers op dat der ien Nederland nooit courtisanes west binnen – t ‘hogere segment’ ien dat vak – ze zagen ien Nederland enkeld ‘vrouwtjes’ ien daanshoezen, beschikboar veur de zeemannen. Op de vette, vochtege grond het t ‘genot der zinnen’ nooit bestoan. n Deur Jan Stain as verlaaiderlek bedould schepsel zugt der op t schilderij oet asof ze net n beroerte had het. De drinklaidern lieken op psaalms en overaal en altied de bolronde wolken van Ruysdael boven t klaaine, propere laand. n Laand om bie te schraauwen, zoas je schraauwen om de fris geboonde koamer van n olle vrijster, aldus de bruiers. Veul is der sunt nait veranderd. Ons keuneg en zien moeke – ons hogere segment, zel k mor zeggen – zain der oet as stieve, dikke boeren van t Hogelaand.

As je ien Duutsland n hotelkoamer mit twij bèrren hemmen willen, is t volgens de bruiers dudelk bestemd veur n echtpoar. Alles, tot aan de smetteloos widde gerdienen aan tou, sprekt van eerzoame, ‘gewijde’ en wettege laifde. Willen je ien Frankriek doarentegen n hotelkoamer mit twij bèrren din gaait men der vanoet dat der vrimdgoan wordt. De wanden, de meubels, alles sprekt van de zulfkaant van de laifde. De bruiers hemmen gain idee woar dat aan ligt.

Tags: , ,



Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

20 − dertien =

Terug naar boven ↑
  • Literatuur activiteiten

    Geen nieuwe activiteiten